Rond 1535 liet de gevreesde Gelderse veldheer Maarten van Rossum in Zaltbommel een huis bouwen dat het midden houdt tussen vesting en paleis. Torentjes en kantelen leverden het de naam 'stadskasteel' op, maar het oog blijft vooral hangen aan het beeldhouwwerk: een uitbundige renaissance, geënt op nog gotische lijnen. Van Rossum, een man van het zwaard in dienst van de hertog van Gelre, wilde een huis dat even luid sprak als zijn reputatie.
Loop door de poort naar de achtertuin: het contrast tussen de militaire hardheid van het silhouet en de fijnheid van de ornamenten is treffend. Hier lees je het einde van een wereld van krijgsheren, en het begin van een andere, waarin luxe zich in Italiaanse taal uitdrukt.
Wist je dat?
Dezelfde Maarten van Rossum bezat ook het Duivelshuis in Arnhem. Met sloop bedreigd, werd het Bommelse huis door de Staat aangekocht en door Pierre Cuypers gerestaureerd (1881-1884): een van de allereerste projecten van de officiële Nederlandse monumentenzorg. Sinds 2008 heet het 'Stadskasteel Zaltbommel' en herbergt het een museum.
Praktisch
- Nonnenstraat 5, Zaltbommel.
- Restauraties: 1881-1884 (P. Cuypers) en 1908; in 2016 overgedragen aan de Nationale Monumentenorganisatie.
- Rijksmonument nr. 40237.